Ik ben nou eenmaal zo, verzucht mijn 17 jarige cliënt Bas als hij mij zijn cijferlijst toeschuift. Ik krijg het gewoon niet voor elkaar. De frustratie is in zijn ogen leesbaar. Bas is sinds kort bij mij in behandeling om zijn “studieontwijkend gedrag” aan te pakken. Bas vind het lastig om gemotiveerd te blijven en het is hem tot nu toe nog niet gelukt om enige structuur en planning in zijn schoolwerkzaamheden te brengen. Een gegeven dat duidelijk in zijn cijferlijst naar voren komt.

Wat vind je zelf van de cijferlijst? vraag ik zo neutraal mogelijk. Moedeloos buigt Bas zijn hoofd tot net boven de tafel waaraan wij zitten. Een seconde lang blijft zijn voorhoofd boven de tafel zweven waarna hij het met een lichte bonk op het blad laat vallen. Waar-de-loos mompelt Bas zachtjes. En wat zou je willen? Bas haalt hij zijn schouders op. Weet ik veel, dit in ieder geval niet, antwoord hij vanaf het tafelblad. Bas! roep ik enthousiast, dit is fantastisch! Dan is dit een geweldig rapport! Hier kunnen we wat mee. Bas heft zijn hoofd net genoeg op om mij met zijn puberblik te laten weten dat ik gek ben. Oké, je schoolresultaten zijn niet om over naar huis te schrijven, maar je weet in ieder geval nu heel zeker wat je niet wilt en dat is een geweldige start.

Het heeft allemaal geen zin. Het lukt me toch niet om te veranderen. Bas komt langzaam overeind als hij dit zegt. Denk je Bas, dat je vandaag iets zou kunnen doen dat je leven aanzienlijk zou kunnen verslechteren? Je zou bijvoorbeeld een roofoverval kunnen plegen, aan de drugs kunnen gaan op Geert Wilders kunnen stemmen of mij hier nu neer kunnen steken. Denk je dat al deze extreme gedragingen het verloop van je leven negatief kunnen beïnvloeden? Euh, ja zegt Bas met een frons op zijn voorhoofd. Als je dus kunt aannemen dat je dingen kunt doen die je situatie verslechteren, dan kunnen we dus ook aannemen dat we acties kunnen ondernemen die ons en onze situatie aanzienlijk kunnen verbeteren.

Het mooie is nu dat je weet wat je niet meer wilt. Voor jou nu de schone taak om te bepalen wat je wel wilt. Je hebt keuzes die leiden naar je doel en die je er vanaf brengen. Het is jou verantwoordelijkheid om te bepalen of je nu eenmaal zo bent of dat je vandaag de eerste nieuwe start maakt op de weg naar wie je wil en kan zijn.

Dus beste Bas, vertel eens? Wat kan je vandaag doen om je situatie te verbeteren?

Verbeter goed en met vriendelijke groet,
Richard Koster

Richard Koster heeft een counselingpraktijk voor psychosociale hulpverlening.
Hij is 41 jaar oud en getrouwd met Doc. Samen hebben zij twee zonen van 3 en 4 jaar. (www.rkcounseling.nl / info@rkcounseling.nl)